Grijs, wit en bruin: het laatste schilderij van Anton Mauve

image

Het is een groot schilderij van Mauve dat pas in een van de laatste zalen van het Gemeentemuseum Den Haag hangt. Een groot wit groezelig vlak met in het midden de vage contouren van een kudde schapen met een herder. Daarboven een grijze lucht.

Dit schilderij van Mauve is een van de sluitstukken van de tentoonstelling Holland op z’n mooist. En het is met recht een van de sluitstukken. Het schilderij stond op zijn ezel toen hij overleed aan een beroerte. Het doet denken aan de schilderijen van Breitner van de besneeuwde straten in Amsterdam, die natte groezelige sneeuw. Maar Mauve vertelt een ander verhaal met dit schilderij. Het is koud, er hangt een grijze lucht en de schapen lopen dicht bij elkaar. Er hangt een mist boven de kudde en de herder, meer een vage schim, kijkt achterom. “Zijn ze er allemaal bij?”, vraagt hij zich af.

 

image

 

Oerhollands landschap en tafereel

In tegenstelling tot Breitners schilderijen, is dit nog Haagse School. Niet alleen omdat het Mauve is, maar ook omdat het een beeld is van de ongeïndustrialiseerde wereld. De pure natuur en een oerhollands landschap. De wereld die de kunstenaars van de Haagse School graag opriepen, met hun polderlandschappen van mals vers gras en de bontgekleurde koeien, de waterlopen, de duinen en het strand met de bomschuiten en de vissersvrouwen. Anton Mauve was naar Laren verhuisd, toen zijn geliefde duinen in Schevingen moesten plaatsmaken voor stedelijk gebied. In Laren begon hij zijn oevre met schapen en herders op de heide. Het was een zeer geliefd onderwerp en zijn schilderijen werden goed verkocht. Maar Mauve werd overspannen en mogelijk ook depressief. Op vijftigjarige leeftijd overlijd hij op het toppunt van zijn roem.

image

 

Het laatste schilderij van Mauve

Dit schilderij schilderde hij in 1887/88, toen hij 49 jaar was. Hij was inmiddels een grote naam in de kunstenaarswereld. En tegelijkertijd zie je dat de Haagse School op haar einde loopt. Er zijn nieuwe kunststromingen aan het ontstaan, in Frankrijk, in Duitsland en ook in Nederland, de mannen die de steden en de industrialisatie schilderen, de opkomst van de grote steden, Breitner, Witsen, Isaac Israels.

 

 

 

 

Geef een antwoord